Ekskomunika – średniowieczny odpowiednik broni masowego rażenia – była najpotężniejszym orężem Kościoła w walce z władzą świecką. Również Piastowie wielokrotnie przekonali się o jej mocy – zarówno za życia, jak i po śmierci…
Polska tradycja historyczna uznawała, że pierwszym władcą z rodu Piastów, którego obłożono karą ekskomuniki, czyli wykluczenia ze wspólnoty wiernych (z łac. excommunicatio oznacza „poza wspólnotą”), był król Bolesław Śmiały. Tym, który ukarał w ten sposób króla, miał być biskup krakowski Stanisław ze Szczepanowa. Niestety, nie ma bezpośrednich dowodów na to, że klątwa rzeczywiście została rzucona, a pierwsza informacja na ten temat pojawiła się dopiero w spisanej ponad sto lat po tamtych wydarzeniach „Kronice” Wincentego Kadłubka.
Niemniej mit o bohaterskim duchownym, który stawił opór samowoli Bolesława i przypłacił to własną głową, stał się dla polskiego duchowieństwa drogowskazem, ponieważ symbolizował wyższość władzy duchownej nad świecką.
